ABD / TEKHA
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, dünya genelinde uluslararası hukuka yönelik saygının “ayaklar altına alındığını” vurgulayarak, ABD/İsrail-İran gerilimi ve bölgedeki çatışmalar için askeri çözümün mümkün olmadığını, ciddi müzakerelerin yeniden başlaması gerektiğini ifade etti.
“Hukuksuzluk Kaos ve Yıkıma Yol Açar”
New York’taki BM Genel Merkezi’nde basın mensuplarına açıklamalarda bulunan Guterres, özellikle Orta Doğu’da güç kullanımına ilişkin kuralların göz ardı edildiğini ve sivillerin büyük zararlar gördüğünü belirtti. İnsani yükümlülüklerin hiçe sayıldığını kaydeden Guterres, şu ifadeleri kullandı:
“Uluslararası hukuka yönelik bu topyekun saldırının sonuçları var. Hukuksuzluk kaosa ve yıkıma yol açar, acıyı körükler. Uluslararası hukuktan geri çekilme değil, tam tersine onu yeniden teyit etme zamanıdır.”
Hafta sonu Uluslararası Adalet Divanı’nın 80. yıl dönümü vesilesiyle Lahey’e gideceğini duyuran Guterres, bu ziyaretin BM kurum ve ilkelerinin arkasında durulduğuna dair güçlü bir mesaj olacağını söyledi.
“Askeri Çözüm Yok, Diplomasi Zamanı”
Orta Doğu’daki çatışmalara değinen Genel Sekreter, “Bu krize askeri bir çözüm yok” diyerek ateşkesin korunması ve müzakerelere dönülmesi çağrısında bulundu. Hürmüz Boğazı dahil olmak üzere seyrüsefer haklarına saygı gösterilmesi gerektiğini vurgulayan Guterres, “Ölçülü davranma ve sorumluluk alma zamanıdır. Tırmanma yerine diplomasi zamanıdır. Uluslararası hukuka yeniden bağlılık gösterme zamanıdır.” dedi.
Pakistan ve ABD’deki Görüşmelere İlişkin Değerlendirme
ABD ile İran arasında Pakistan’da yürütülen görüşmelere ilişkin bir soruyu yanıtlayan Guterres, görüşmelerin devam etmesinin kritik öneme sahip olduğunu belirtti. Guterres, “Böylesine karmaşık, uzun süreli bir sorunun ilk görüşmede çözülmesini beklemek de gerçekçi olmazdı diye düşünüyorum.” değerlendirmesinde bulunarak ateşkesin sürmesi gerektiğinin altını çizdi.
Lübnan ve İsrail arasında ABD’de devam eden görüşmelere de değinen Genel Sekreter, aktörlerin faaliyet biçimlerinde değişiklik yaratacak koşulların oluşmasının önemine dikkat çekti.
Hizbullah ve İsrail Eleştirisi
Bölgedeki karşılıklı gerilimi eleştiren Guterres, şu açıklamayı yaptı:
“Gerçek şu ki, Hizbullah ve İsrail her zaman Lübnan hükümetini istikrarsızlaştırmak için birbirlerine yardım etmiştir. İsrail Lübnan topraklarının bir bölümünü işgal ettiğinde, Hizbullah bunu ‘silahsızlanamayız, direnişi sürdürmeliyiz’ demek için bahane olarak kullanır. Hizbullah, daha önce söz vermiş olmasına rağmen İsrail’e roket gönderdiğinde de İsrail hemen bunu Lübnan’a karşı büyük bir operasyon başlatmak için bahane olarak kullanır.”
